Vorig jaar boekten inheemse leiders, klimaatactivisten en aanverwante bewegingen belangrijke vooruitgang op het gebied van zichtbaarheid, coördinatie en politieke druk tijdens de 30e VN-klimaatconferentie (COP30) in het Braziliaanse Amazonegebied.
Ze waren echter ook getuige van het onvermogen van regeringen om binnen het COP-kader tot zinvolle overeenkomsten te komen over een wereldwijde uitfasering van fossiele brandstoffen. Tegelijkertijd begon zich buiten die grenzen een nieuw diplomatiek pad af te tekenen, toen 24 landen zich meldden om hun bereidheid te tonen tot een gecoördineerde transitie weg van fossiele brandstoffen. Deze opening kwam niet voort uit politiek opportunisme, maar uit aanhoudende druk van gemeenschappen aan de frontlinie die hun grondgebied verdedigden en concrete oplossingen aandroegen waar regeringen aarzelden om actie te ondernemen.
Inheemse volkeren eisen al decennialang dat regeringen samenwerken en zich inzetten voor de afbouw van fossiele brandstoffen. Eerste conferentie over de overgang van fossiele brandstoffenDe demonstratie die later deze maand plaatsvindt in Santa Marta, Colombia, is een uiting van die eis – een erkenning dat de waarschuwingen van de gemeenschappen in de frontlinie niet langer genegeerd kunnen worden. Amazon Watch Samen met onze inheemse partners, die al decennialang strijden om een einde te maken aan de winning van ruwe olie in het Amazonegebied, biedt deze conferentie een cruciale kans om echte verantwoording te eisen van de overheden, industrieën, bedrijven en 's werelds grootste banken die de uitbreiding van fossiele brandstoffen blijven stimuleren, de vernietiging van het Amazonegebied aanwakkeren en de uitstoot voor decennia garanderen.
Een transitie zonder rechtvaardigheid is geen oplossing.
Gezamenlijk georganiseerd door Nederland en Colombia. De bereidheid van meer dan 40 landen om in Santa Marta bijeen te komen, is een veelbetekenend teken.Maar bereidwilligheid alleen is niet genoeg.
In het Amazonegebied hebben inheemse volkeren hebben generaties lang de kosten van de olie-extractie gedragen.Hun rivieren zijn vergiftigd, hun bossen versnipperd en hun rechten geschonden, terwijl zij het minst bijdragen aan de klimaatcrisis. Elk mondiaal plan dat hun leiderschap niet centraal stelt, niet aan hun eisen voldoet en hun rechten niet respecteert, is geen oplossing. Het is een voortzetting van het probleem.
Het verhaal van Blok 64 in het noorden van het Peruaanse Amazonegebied illustreert deze realiteit pijnlijk duidelijk. Het blok beslaat meer dan 760,000 hectare en overlapt met de territoria van Inheemse gemeenschappen die zich al drie decennia verzetten tegen de olieontwikkeling in dat gebied.Hun standpunt is altijd hetzelfde gebleven: ze zijn nooit op de juiste manier geraadpleegd.
Ondanks de ratificatie van ILO-verdrag 169 in 1994, waarin Peru zich verplichtte om vrije, voorafgaande en geïnformeerde toestemming te vragen voor beslissingen die de gronden van inheemse volkeren betreffen, negeerde de Peruaanse regering haar eigen verplichting en verleende de concessie het jaar daarop zonder enige vorm van overleg. In 2011 bevestigde het Peruaanse Constitutionele Hof wat de inheemse gemeenschappen altijd al hadden beweerd: dat Blok 64 zonder behoorlijk overleg was toegekend, wat een directe schending van hun rechten inhield.
Nadat een reeks particuliere bedrijven onder druk het mijnblok verliet, droeg de overheid de exploitatie over aan Petroperú. Daarmee zorgde de overheid ervoor dat dezelfde overheid die verplicht is de rechten van de inheemse bevolking te beschermen, deze nu zelf schendt.
“Al vele jaren staan we paraat en verzetten we ons tegen elke poging van de Peruaanse regering en Petroperú om ons grondgebied te schenden. We maken het verschil en we zullen niet langer lijdzaam toezien op activiteiten die onze gebieden en onze manier van leven bedreigen.” – Olivia Bisa Tirko, voorzitter van de Autonome Territoriale Regering van de Chapra-natie
De Amazone mag niet opgeofferd worden.
Het Amazonegebied is een levend ecosysteem, de thuisbasis van inheemse volkeren en een van de belangrijkste regulatoren van het klimaat op aarde. En toch wordt het nog steeds als wegwerpbaar beschouwd. Zelfs nu deze wereldconferentie bijeenkomt, is de tegenstelling tussen de wereldwijde retoriek en het nationale handelen schrijnender. Ecuador en Peru, twee Amazonelanden rijk aan biodiversiteit, zetten hun plannen voor de uitbreiding van de oliewinning in de Amazone voort, waarbij ze zowel het verzet van de inheemse bevolking als de nationale wetgeving negeren. Het geval van Ecuador, waarbij een democratisch referendum waarin burgers stemden om 847 miljoen vaten olie in de grond te laten, werd genegeerd. onder het Yasuní Nationaal Park. De grootste producenten van fossiele brandstoffen ter wereld – de Verenigde Staten, Saoedi-Arabië, Rusland, China en India – zijn volledig afwezig in Santa Marta, waardoor de verantwoordelijkheid voor het leiderschap rust op de schouders van de landen die het minst hebben bijgedragen aan de crisis en het meest te verliezen hebben. En dat alles terwijl... Internationale financiering blijft de expansie stimuleren.waardoor economieën afhankelijk worden van fossiele brandstoffen en ecosystemen en inheemse gebieden worden omgevormd tot opofferingszones voor winstbejag.
De gevolgen zijn al zichtbaar. Drie jaar op rij heeft de mensheid de hoogste temperaturen ooit gemeten meegemaakt, terwijl de Amazone, het meest biodiverse ecosysteem op aarde, geteisterd wordt door extreme droogte, met rivieren die op recordlage niveaus staan. Wetenschappers waarschuwen dat grote delen van het levende bos kunnen veranderen in gedegradeerde savanne, waardoor de klimaatcrisis zo snel verergert dat we die niet meer kunnen beheersen. De tijd om de Amazone te beschermen en het klimaat te stabiliseren, raakt op.
Inheems leiderschap moet centraal staan.
In het hele Amazonegebied leven inheemse volkeren. leiden de strijd om de olie in de grond te houden. en verdedigen hun territoria. Ze winnen juridische gevechten, organiseren verzet en komen met concrete oplossingen die gebaseerd zijn op verantwoord beheer, niet op uitbuiting. Daarom is hun aanwezigheid in Santa Marta essentieel.
“We zullen ons grondgebied altijd verdedigen, zelfs als het ons ons leven kost. We willen geen oliewinning. We zullen standvastig blijven en vechten. Onze voorouders hebben altijd voor ons grondgebied gezorgd, en wij zullen het blijven beschermen en verdedigen voor toekomstige generaties.” – Marcelo Mayancha, president van de Shiwiar-nationaliteit van Ecuador.
De conferentie biedt ruimte aan inheemse volkeren, het maatschappelijk middenveld en basisbewegingen, naast evenementen op hoog niveau, evenals een Volksvergadering, een bredere Volkstop en massale mobilisaties op straat in de dagen voorafgaand aan de gesprekken op hoog niveau. Vanuit deze ruimtes zal de echte druk voor verandering komen.
Amazon Watch We zullen in Santa Marta zijn, samen met inheemse leiders en bondgenoten uit het hele Amazonegebied, omdat dit moment daarom vraagt. We zullen inheemse leiders bijstaan die alles riskeren om hun land te beschermen tegen de uitbreiding van de olieproductie. We zullen hun eisen kracht bijzetten, zodat ze niet genegeerd kunnen worden. We zullen aandringen op een op rechten gebaseerde, rechtvaardige transitie die fossiele brandstoffen in de grond houdt. En we zullen overheden en financiële instellingen confronteren die de vernietiging blijven mogelijk maken.
Een moment van afrekening
De conferentie in Santa Marta zou het wereldwijde gesprek een andere wending kunnen geven. Het zou momentum kunnen creëren voor een daadwerkelijke uitfasering van fossiele brandstoffen. Een rechtvaardige transitie moet de rechten van inheemse volkeren respecteren, waaronder vrije, voorafgaande en geïnformeerde toestemming. Het moet daadwerkelijke compensatie en herstel bieden aan getroffen gemeenschappen, een onmiddellijk einde maken aan de uitbreiding van fossiele brandstoffen in cruciale ecosystemen zoals de Amazone, en garanderen dat gemeenschappen in de frontlinie daadwerkelijk invloed hebben op klimaatbeslissingen. Daarom is onze Maak een einde aan Amazon Crude Er bestaat een campagne om de bedrijven, financiers en regeringen die deze vernietiging aanjagenen om de inheemse leiders te steunen die strijden om dit te stoppen.
De eerste conferentie over de overgang van fossiele brandstoffen zal niet alleen het lot van het bos bepalen, maar zal wel iets belangrijks aan het licht brengen: of wereldleiders eindelijk bereid zijn de beslissingen te nemen die er echt toe doen, of dat ze wederom woorden boven daden verkiezen. De Amazone kan niet veel langer wachten op een antwoord.
